Wat is Nemawashi (根回し)?

Nemawashi is een Japans concept dat letterlijk betekent 'rond de wortels graven' - een term uit de tuinbouw die verwijst naar de zorgvuldige voorbereiding van een boom voordat hij wordt verplant. In zakelijke context staat Nemawashi voor het informele proces van consultatie en consensusvorming dat plaatsvindt voordat een formeel besluit wordt genomen.

De kern van Nemawashi is dat de initiatiefnemer van een voorstel vooraf individuele gesprekken voert met alle relevante betrokkenen  buiten de formele vergaderstructuur om. In deze gesprekken wordt het idee gepresenteerd, worden bezwaren en zorgen geïnventariseerd en wordt het voorstel waar nodig bijgesteld. Tegen de tijd dat de formele besluitvorming plaatsvindt, is er al een breed gedeeld begrip van het voorstel en zijn de meeste bezwaren al weggenomen.

Dit maakt Nemawashi schijnbaar tijdrovend maar in de praktijk juist efficiënt: omdat iedereen al is geconsulteerd, verloopt de formele vergadering snel en zonder onverwachte weerstand. De uitvoering kan direct beginnen, zonder de vertraging die ontstaat wanneer besluiten top-down worden opgelegd en pas daarna op weerstand stuiten.

Binnen Toyota is Nemawashi nauw verbonden met ringi, het formele systeem van schriftelijke goedkeuring door meerdere niveaus in de organisatie. Nemawashi is de informele voorbereiding die de ringi-procedure soepel laat verlopen. Samen weerspiegelen ze een besluitvormingscultuur waarin draagvlak en uitvoerbaarheid zwaarder wegen dan snelheid van beslissen.

In de bredere Lean-filosofie past Nemawashi bij het principe van respect voor mensen: betrokkenen worden niet geconfronteerd met een kant-en-klaar besluit, maar worden vanaf het begin als volwaardige gesprekspartners behandeld.

‍